سهم پتروشیمیها از تخلفات ارزی ۴ درصد است؛ نه ۵۰ درصد
به گزارش خبرگزاری سیمای پتروشیمی، انتشار آمار جدید درباره بازگشت ارز حاصل از صادرات، بار دیگر بحث درباره عملکرد صادرکنندگان و نقش پتروشیمیها در تأمین ارز کشور را مطرح کرده است. با این حال، بررسی جزئیات این آمار نشان میدهد برخی برداشتها از ارقام منتشرشده، تصویر دقیقی از وضعیت پتروشیمیها ارائه نمیکند.
در روایت اولیه، کاهش نرخ ایفای تعهدات ارزی صادرکنندگان از ۸۳ درصد در سال ۱۳۹۷ به ۵۲ درصد در سال ۱۴۰۵، بهگونهای مطرح شد که این تصور ایجاد شود بخش قابلتوجهی از ارز صادراتی پتروشیمیها به چرخه رسمی اقتصاد بازنگشته است.
اما جزئیات آماری منتشرشده از سوی دستیار رئیسکل بانک مرکزی در امور ارزی، نشان میدهد عدد ۵۲ درصد مربوط به مجموع عملکرد همه صادرکنندگان است و نمیتوان آن را بهطور مستقیم به صنعت پتروشیمی نسبت داد.
بر اساس آمار تفکیکی اعلامشده، پتروشیمیها ۴ درصد از تخلفات ارزی ثبتشده را به خود اختصاص دادهاند که ارزش آن حدود ۴ میلیارد دلار اعلام شده است. پس از آن، گروه پالایشی با ۷ درصد و رقمی نزدیک به یک میلیارد دلار قرار دارد. سهم صنایع فلزی و معدنی نیز ۹ درصد، معادل حدود ۵ میلیارد دلار، گزارش شده است.
در مقابل، بیشترین سهم تخلفات ارزی مربوط به گروه «سایر صادرکنندگان» است. این گروه ۴۹ درصد از تخلفات را به خود اختصاص داده و ارزش تخلفات آن حدود ۷۱ میلیارد دلار اعلام شده است.
بنابراین، نسبت دادن عددی نزدیک به ۵۰ درصد به پتروشیمیها با آمار تفکیکی منتشرشده همخوانی ندارد. عدد ۵۲ درصد، شاخصی کلی برای مجموع صادرکنندگان است و نه سهم پتروشیمیها از تخلفات یا ارز بازنگشته.
با این حال، سهم ۴ درصدی نیز به معنای بیاهمیت بودن تخلفات ارزی در صنعت پتروشیمی نیست. رقم حدود ۴ میلیارد دلار، رقم قابلتوجهی است؛ بهویژه با توجه به جایگاه پتروشیمیها در صادرات غیرنفتی و تأمین درآمدهای ارزی کشور.
از این منظر، انتظار میرود شرکتهای پتروشیمی بهعنوان بنگاههایی برخوردار از مزیتهای عمومی، از جمله دسترسی به خوراک و انرژی، نسبت به ایفای کامل و بهموقع تعهدات ارزی خود اقدام کنند.
در نهایت، آنچه از آمار تفکیکی برمیآید این است که پتروشیمیها در میان گروههای دارای تخلف ارزی قرار دارند، اما سهم اعلامشده آنها ۴ درصد است، نه ۵۰ درصد. در موضوع حساسی مانند بازگشت ارز صادراتی، تفکیک دقیق آمار و نسبت دادن هر عدد به گروه مربوطه، برای جلوگیری از برداشتهای نادرست اهمیت ویژهای دارد.
